1. YAZARLAR

  2. Tahir Şilkan

  3. EDEBİYATIN KIRK AYAKLI KARINCASI"
Tahir Şilkan

Tahir Şilkan

köşe yazarı
Yazarın Tüm Yazıları >

EDEBİYATIN KIRK AYAKLI KARINCASI"

A+A-

"Asım Bezirci, Sivas'ta arkadaşlarıyla yakılarak katledildiği son güne kadar, eşitlik, özgürlük, demokrasi mücadelesinin sarsılmaz bir mücadelecisi ve örgütçüsü olmuştur..."

" EDEBİYATIN KIRK AYAKLI KARINCASI"

Asım Bezirci 1927 Erzincan doğumludur. Babası Hamdi Bezirci, okumayı halk dersanesinde öğrenmiş, Kurtuluş Savaşında yaralanmış, esir düşmüş, istiklal madalyası sahibi bir demiryolu işçisidir. Asım Bezirci, "annem okuma -yazma bilmezdi ama nedendir bilinmez, kitapları eline alır, okşardı" diyor.

Asım Bezirci, ortaokul ve liseyi parasız yatılı olarak Erzurum Lisesi'nde okumuştur. Lise son sınıftaki sınıf arkadaşı, ünlü eleştirmen-yazar Fethi Naci'dir. Üniversite okumak için İstanbul'a birlikte geldiklerinde ikisi de edebiyat tutkunudur, çok parlak öğrencilerdir, istedikleri fakülteyi seçme hakları vardır; Asım Bezirci edebiyat Fakültesini, Fethi Naci ise iktisat fakültesini seçer. Asım Bezirci arkadaşına kızgınlıkla, "edebiyata sırt çevirdin, sen bir hainsin" derken, Fethi Naci ona gülerek " edebiyatı seçtin, sen de aç kalacaksın " der. (A.Bezirci," zaman Onu haklı çıkardı" değerlendirmesini yapar).

Üniversite yılları zordur; parasızlık, sınıfsal bilinç ve toplumsal konumunun farkına varılınca yöneldiği çevre, başarılı ve yoksul öğrencilere verilen bursunun edebiyat fakültesi prof. unun ihbarıyla kesilmesine neden olacaktır.
Öğretmen veya öğretim üyesi olma hayali gerçekleşmeyecektir.
Bence, Asım Bezirci, 1950'lerden Sivas'ta yakılarak katledildiği güne kadar yaptığı çalışmalarla;" birkaç doktora tezi, çok sayıda doçentlik ve profesörlük takdim tezi" yazarak! gerçek bir bilim insanı olmuştur.

***

Asım Bezirci, edebiyat tarihçisidir, eleştirmendir, araştırma-inceleme- derleme yazarıdır.
Okurunu yetiştiren bir öğretmendir.
Dilimize çok önemli katkılarda bulunmuş bir dilcidir.
Varoluşçuluk, Felsefe Bilim ve Din, Sosyalizm ve Edebiyat, Halkın Ekmeği, Asıl Adalet gibi çok önemli kitapları Türkçeye kazandırmış bir çevirmendir.
Edebiyatımızın ağır işçilerinden biridir ve yazımıza başlık olduğu biçimde " edebiyatımızın kırk ayaklı karıncasıdır."

Bugün eğer Nazım Hikmet, Tevfik Fikret, Orhan Veli'nin eserlerini eksiksiz okuyabiliyorsak bunu Asım Bezirci'nin maddi bir karşılık beklemeden yaptığı olağanüstü çabaya borçluyuz.

Asım Bezirci; Nazım Hikmet, Orhan Kemal, Sabahattin Ali, Rıfat Ilgaz, Edip Cansever, Ahmet Haşim, Nezihe Meriç, Oktay Akbal, Nurullah Ataç gibi edebiyatımızın önde gelen yazarlarının eksiksiz biyografilerini yazmış, İkinci Yeni Olayı, Seçme Romanlar, Seçme Hikayeler, On Şair On Şiir, gibi çalışmalarıyla da edebiyatımıza çok önemli katkıda bulunmuş bir araştırmacıdır.

***

Asım Bezirci, nesnel-gerçekçi eleştirinin öncü yazarıdır. Tartışmasız kabul edilmiştir ki; Asım Bezirci yazmışsa doğrudur, güvenilirdir, eksiksizdir.
Asım Bezirci, edebiyat çalışmalarında kılı kırk yaran bir titizliğin ve dürüstlüğün simgesidir, Asım Bezirci bütün bu çalışmalarında yapıcı bir anlayışla çalışmıştır.
Asım Bezirci bir sanat yapıtının sosyal politik ve psikolojik açılarından da değerlendirilmesi gereğini ortaya koyan edebiyatçıların başında gelmektedir.

***

Asım Bezirci, yaşamını özel bir şirkette muhasebecilik-denetçilik yaparak kazanmış, düşüncesini çok açık ortaya koymuş yazarlardandır. Eserlerinden birinin adı, Bilimden Yana -Sosyalizme Doğru'dur.
1950 Yılından itibaren, yazdıklarından, çalışmalarından dolayı kaç kez yargılanmış, iki yılını cezaevinde geçirmiş ancak tüm yargılamalarından suçsuz bulunmuştur. 6-7 Eylül Olayları, Barış Derneği Davası, Türkiye Yazarlar Sendikası davaları bu yargılamalarından bazılarıdır.

***

Asım Bezirci, Sivas'ta arkadaşlarıyla yakılarak katledildiği son güne kadar, eşitlik, özgürlük, demokrasi mücadelesinin sarsılmaz bir mücadelecisi ve örgütçüsü olmuştur.
İnsanların barış içinde, tam bir hak eşitliğiyle yaşadığı bir dünya özlemini hem yaşamında hem de eserlerinde ortaya koymuştur.
Edebiyatımıza kazandırdığı eserleri ve mücadeleci yılmaz kişiliğiyle hep yaşayacaktır.

Can Yücel'in Asım Bezirci için yazdığı şiirle bitirelim:

" Gülmek bir erdemse, Asım gülerdi
gülmek için değil papatyalar açarcasına
o Erzincanlı yüzünde
çalışmanın şavkıyla ışırdı gözler.
bugün tek başına da olsa
yarın el ele
garip bir kuştu Asım
zümrüd-ü anka,
küllerini seveyim
öpe savura."
(Can YÜCEL)

 

Bu yazı toplam 567 defa okunmuştur.
Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.