1. YAZARLAR

  2. Tahir Şilkan

  3. PUŞKİN & ERZURUM YOLCULUĞU ( Doğumunun 218. yıldönümünde) (2)
Tahir Şilkan

Tahir Şilkan

köşe yazarı
Yazarın Tüm Yazıları >

PUŞKİN & ERZURUM YOLCULUĞU ( Doğumunun 218. yıldönümünde) (2)

A+A-

"...Yenilenme ve yaşam ümidiyle onun doruğuna yanaşan Nuh'un gemisini, biri idamın öteki barışın simgeleri olarak uçup gelen kuzgunla güvercini gördüm..."

 

 

 

 Puşkin,  "Erzurum Yolculuğu" adlı anlatısında; Osmanlı- Rus savaşı sırasında başlangıçta Rus ordusunun hemen arkasında, sonradan yanında-içinde yer aldığı savaş görüntülerinin dışında,  geçtiği Kafkasları, Gürcistan''ı, Ermenistan'ı ve Bugün Türkiye coğrafyasında yer alan Kars ve Erzurum'u çok başarılı bir 'seyyah' olarak anlatır.

 

Geçilen yerlerdeki insanlar, kasaba ve şehirlerdeki hayat; şehirlerin, mekanların anlatımı yalın, gerçekçi, merak uyandıran bir içerikte ve güzelliktedir.

 

Tolstoy'un pek çok anlatısını (örneğin Sivastopol, Savaş ve Barış, Hacı Murat) derinden etkileyen Puşkin'in anlatımı etkileyici ve somuttur.

 

&&&

 

      Puşkin'in Erzurum Yolculuğu anlatısındaki şu küçük alıntı, edebiyatın başka bilim dalları için de önemli veri kaynağı olabileceğinin kanıtı niteliğindedir.

  "...Erivan'dan Ahiska'ya giden Ermeni papazla karşılaştım.

      - Erivan'da ne var ne yok? - diye sordum.

      - Erivan'da veba salgını var- diye karşılık verdi.

    O,  - Ahiska'dan ne haber?-

      - Ahiska'da veba salgını var- diye karşılık verdim. Bu sevimli haberleri değiştokuş ederek ayrıldık..."

       Puşkin anlatısının sonraki sayfalarında bir kaç gün sonra ulaşacağı  Erzurum'da da veba salgını olduğunu anlatacaktır.

 

&&&

 

        Puşkin, Erzurum Yolculuğu'nda, İran elçisiyken Tahran'da patlak veren bir ayaklanma sırasında öldürülen, ünlü Rus tiyatro oyun yazarı Aleksandr Sergeyeviç Griboyedov (1795-1829)'un iki öküz koşulu bir araba ile götürülen cesediyle karşılaşmasını da anlatır.

 

 1829’daki bir diplomatik kriz sırasında elçiliği basan bir grup öfkeli İranlı, Rus büyükelçiyi öldürmüştü. Rus kaynaklar elçilik baskınının arkasında İngiliz ajanların olduğunu iddia etmişti.

                                    

(Ankara’daki Rus Büyükelçi Andrey Karlov suikast sonucu yaşamını yitirmeden hemen önce, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin Moskova’da bir tiyatro oyununu izlemek üzere yola çıkmıştı. Bu tiyatro oyununun yazarı, Puşkin'in cenaze arabasıyla karşılaştığı Rusya’nın İran büyükelçisi Aleksandr Griboyedov’du.)

 

&&&

 

   Puşkin, Rusya büyükelçisi Aleksandr Griboyedov'un cenazesiyle  karşılaşmasından iki gün sonra karşılaştığı Ağrı dağını ise, şu satırlarla anlatacaktır.

   "... Güneş doğuyordu,  dupduru gökyüzünde iki başlı, karlı bir dağ parlıyordu. Gerinirken: - Ne dağı bu?- diye sordum.

        - Ararat-dediler.

               Seslerin etkisi ne kadar güçlü! Var gücümle baktım bu efsanevi dağa. Yenilenme ve yaşam ümidiyle onun doruğuna yanaşan Nuh'un gemisini, biri idamın öteki barışın simgeleri olarak uçup gelen kuzgunla güvercini gördüm..."

Bu yazı toplam 389 defa okunmuştur.
Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.