1. YAZARLAR

  2. Tahir Şilkan

  3. ŞİİRİMİZDE BAYRAM
Tahir Şilkan

Tahir Şilkan

köşe yazarı
Yazarın Tüm Yazıları >

ŞİİRİMİZDE BAYRAM

A+A-

"Bayramdı

Orhan Veli'yle beraberdik

Boğaziçi vapurunda

Aşiyan'a gidiyorduk

Fikret'in elini öpmeye"

 

 Çocukluktan itibaren en çok duyduğumuz sözlerden biridir;  "Nerede o eski bayramlar..." Geçmiş güzel günlere özlemi yansıtan çok naif bir cümle olduğu tartışılmaz.

  Kim ne derse desin; bayramlar sevinç ve hüznün birarada yaşandığı günler olarak günümüzde de önemini koruyor diye düşünüyorum.

   Şüphesiz herkes gibi, pek çok kişi için bayram günlerinin "tatil" olarak algılandığını biliyorum. Yine de akraba, dost ziyaretleri, toplumsal yardımlaşma, paylaşım başta olmak üzere bayram olgusu gücünü koruyan bir kavram olarak hayatımızda geniş bir yer kaplamaya devam ediyor.

 

&&&

 

   Bayram sözcüğünün anlamlarından biri, sevinç, neşe demektir.

  Bayram yapmak kavramı da bunu anlatıyor; sevindiğimiz, beklediğimiz, özlediğimiz, arzuladığımız, olmasını istediğimiz bir şeyin gerçekleşmesi ile bayram yaparız.

  Çocuklar için o günlerde kurulan eğlence yerlerinin adıdır, bayram yeri. Dönme dolapların, atlı karıncaların, kurulduğu yerdir bayram yeri, çocukların, onlarla birlikte büyüklerin neşelendiği, eğlendiği yer.

 Çocukken en büyük düşlerimden biriydi, bayram yerine gitmek...

 

&&&

 

  Şiirimizde bayram olgusuna yer veren örneklere sık rastlanmaz. Bayramlar hiç tartışılmayacak biçimde öncelikle dini vurguların öne çıktığı günler. İslami çevrelerin şiirlerinde bu güne ilişkin yazılan şiirlerin çok olması şaşırtıcı değil. Şiirimizin ustalarından Yahya Kemal Beyatlı( 1884 Üsküp-1958 İstanbul),  " Süleymaniye'de Bayram Sabahı" başlıklı uzun şiirinde Malazgirt zaferinden, Osmanlının şanlı sayfalarından, fetihlerden söz ederek bayram sabahını anlatan bir şiir.

 

"Artarak gönlümün aydınlığı her saniyede

Bir mehabetli sabah oldu Süleymaniye'de

Kendi gök kubbemiz altında bu bayram saati,

Dokuz asrında bütün halkı, bütün memleketi

Yer yer aksettiriyor mavileşen manzaradan,

Kalkıyor tozlu zaman perdesi her an aradan.

Gecenin bitmeğe yüz tuttuğu andan beridir,

Duyulan gökte kanad, yerde ayak sesleridir.

..."

 

&&&

 

 Cahit Sıtkı Tarancı ( 4 Ekim 1910 Diyarbakır-13 Ekim 1956) "Güven" isimli şiirinde, şiirimizin bir başka büyük usta şairi Tevfik Fikret'i de katarak anlatır,  bayram gününü.

 

  Bayramdı

  Orhan Veli'yle beraberdik

  Boğaziçi vapurunda

   Aşiyan'a gidiyorduk

   Fikret'in elini öpmeye

 

   Bir baktım üzgün koca şair

   Bir baktım güneşler içinde

   Hiç söz açmadı Haluk'tan

   Dilinden de düşürmedi

   " Bu memlekette de bir gün sabah olursa Haluk"

 

&&&

 

Nazım Hikmet ( 15 Ocak 1902-3 Haziran 1963)  "Yapıyla  Yapıcılar" şiirinde söz eder " bayram yeri"nden. Şöyle:

 

 

Yapıcılar türkü söylüyor,

yapı türkü söyler gibi yapılmıyor ama.

Bu iş biraz daha zor.

 

Yapıcıların yüreği

bayram yeri gibi cıvıl cıvıl,

ama yapı yeri bayram yeri değil.

Yapı yeri toz toprak,

çamur, kar.

Yapı yerinde ayağın burkulur,

..."

 Nazım Hikmet, yapı yerinde " ellerin kanar" dedikten sonra devam eder.

 

"Yapı yerinde ne çay her zaman şekerli,

her zaman sıcak,

ne ekmek her zaman pamuk gibi yumuşak,

ne herkes kahraman,

ne dostlar vefalı her zaman.

Türkü söyler gibi yapılmıyor yapı.

Bu iş biraz daha zor.

Zor mor ama

yapı yükseliyor, yükseliyor.

Saksılar konuldu pencerelere

alt katlarında.

İlk balkonlara güneşi taşıyor kuşlar

kanatlarında.

Bir yürek çarpıntısı var

her putrelinde, her tuğlasında, her kerpicinde.

Yükseliyor

yükseliyor

yükseliyor yapı kanter içinde."

 

&&&

Sennur Sezer(12 Haziran 1943 - 7 Ekim 2015), Sadık Gürbüz tarafından bestelenen " Arife Türküsü"nde, "Arifeler bayramın habercisidir" der.

 

 “Kayalar rüzgara engel dikildi,

Alnımıza serinlik vurmasın diye,

 Göğe bir ıslak karanlık çekildi,

Başaklar güneşi görmesin diye,

 

Arife günleri kurban alındı,

Oğullar bayrama ermesin diye,

Yel estikçe bu kayalar kertilir,

Güneş çıkar bu karanlık yırtılır,

 

Buğday karda yatar boylanır,

Arife bayramın habercisidir,

Günler günü gündüz geceyi kovar,

Arifeler bayramlara çevrilir”

 

&&&

 

 Arifelerin bayramlara çevrileceği günlerin uzak olmaması dileğiyle mutlu bayramlar.

Bu yazı toplam 3241 defa okunmuştur.
Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.