Asya-Pasifik’te nükleer risk

ABD-İran hattında ateşkese rağmen süren saldırılar uluslararası basının gündeminde de öne çıkan başlıklardan oldu. Hürmüz Boğazı’nda devam eden çoklu krizin sebep olduğu piyasa etkileri de basın tarafından yakından takip edildi. Öte yandan gündemde, Asya-Pasifik’te Tayvan üzerinden yapılan nükleer risk uyarıları da dikkat çekti.

İngiltere merkezli Reuters, kaynaklara dayandırılan haberinde ABD ordusunun İran’a ait dört insansız hava aracını düşürdüğünü ve 5'inciyi fırlatmak üzere olan Bender Abbas kentindeki bir kontrol merkezini vurduğunu bildirdi. Devamında bu saldırıların piyasa etkisine de yer verildi. Buna göre, yeni saldırılarla birlikte daha öncesinde yüzde 5 düşüş kaydeden fiyatlarda yüzde 2’ye yakın bir artış görüldü ve ABD ham petrol vadeli işlemleri, Asya piyasalarında varil başına 90,38 dolar olarak kaydedildi. Brent ham petrol fiyatları da Yüzde 2,2 artışla 96,19; Batı Teksas (WTI) ise yüzde 1,95 artışla 90,41 dolar olarak gerçekleşti. Öte yandan ABD’deki ham petrol stoklarının da geçen hafta 2,8 milyon varil azaldığı bildirildi.

Trump’tan umman tehdidi

İngiltere merkezli The Guardian’ın gündeminde de Hürmüz Boğazı krizi vardı. The Guardian haberinde ABD Başkanı Donald Trump’ın kabine toplantısı sonrasında yaptığı açıklamada Umman’ı, Hürmüz Boğazı konusunda dikkatli olmazsa “havaya uçurmakla” tehdit etmesine yer verdi. Bu tehditin ise İran ve Umman arasında boğazdan geçen gemilerden ortak geçiş ücreti alınmasına yönelik görüşmeler yapıldığına dair haberlerin basına yansımasının ardından geldiği aktarıldı.

Associated Press (AP) ise Kuveyt ordusunun füze ve insansız hava aracı saldırısına maruz kaldığını açıklamasını gündemleştirdi. Gelişmenin ABD-İran arasında yeniden tırmanan gerilim ve saldırıların ardından gerçekleşmesi dikkat çekti. Dünya basını ise İran devlet televizyonu üzerinden İran’ın misilleme olarak bir ABD üssünü hedef aldığına yönelik açıklamalarına işaret etti.

AP bir diğer haberinde ise Trump yönetiminin yaklaşık 13 bin Küba, Venezuela ve diğer ülke yurttaşını Meksika’ya sınır dışı ettiğini bildirdi.

Küba çevresinde askeri hareketlilik

Uluslararası basında dikkat çeken bir diğer askeri hareketlilik ise ABD merkezli Politico tarafından bildirildi. Politico, ABD’nin Küba çevresindeki askeri varlığına dikkat çekerek Pentagon’un aylarca bölgeye gerekli asker ve silahları konuşlandırdığını aktardı. Buna göre, USS Nimitz isimli uçak gemisi saldırı grubu, güdümlü füze destroyer ve kruvazörle birlikte Mayıs ayında Karayipler’e girdi. Uçak takip verilerine göre de bir dizi insansız hava aracı ve keşif uçağı da aylardır Küba çevresinde devriye uçuşları yaptığı bilgisi paylaşıldı.

Basında dikkat çeken bir diğer gerilim ise Reuters’ın bildirdiğine göre, Çin ordusunun Güney Çin Denizi’ndeki Paracel Adaları yakınlarında yasadışı bir şekilde girdiği gerekçesiyle Hollanda’ya ait De Ruyter savaş gemisini uzaklaştırmak için deniz ve hava kuvvetlerini konuşlandırması oldu.

Nükleer riski

Reuters bir diğer haberinde ise ABD-Çin arasında Tayvan’a ilişkin yaşanabilecek bir çatışmanın nükleer bir tırmanmayı da beraberinde getirebileceğini belirtti. Bu konuda yakın bir zamanda Singapur’da düzenlenecek güvenlik formu Shangri-La Diyaloğu’na işaret edilen haberde, Tayvan, İran ve ABD’nin bölgeye yönelik politikalarının da forumda öne çıkan başlıklardan olacağı ifade edildi. ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth’in de forumda konuşması beklenirken, Çin Savunma Bakanı Dong Jun’un da katılımının doğrulanmadığı belirtildi. Öte yandan haberde Çin’in nükleer silah kapasitesine de dikkat çekildi. Pentagon’un yayımladığı raporlarda Çin’in 2030 yılına kadar bin nükleer savaş başlığına ulaşma hedefinde olduğu bilgisi hatırlatıldı. Amerikan Bilim İnsanları Federasyonu’nun tahminlerine göre ise Rusya 4 bin 400, ABD 3 bin 700 aktif savaş başlığına sahipken Çin’in ise yaklaşık 620 savaş başlığının bulunduğu tahmin edildiği bilgisi paylaşıldı.