Avukatlık ücretlerinde yeni dönem: Asgari tarife yürürlüğe girdi

TİGRİS HABER - Dava, icra takibi, arabuluculuk ve ceza yargılamalarında avukatlık ücretlerinin hesaplanmasına ilişkin yeni kurallar belirlenirken, icra takiplerinde 78 bin 125 TL, arabuluculuk faaliyetlerinde ise 62 bin 500 TL'lik sınır dikkat çekti.

Türkiye Barolar Birliği (TBB) tarafından hazırlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi, 3 Kasım 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeni düzenlemeyle avukatların dava, icra takibi, arabuluculuk, tahkim ve diğer hukuki işlemlerde alacağı ücretlerin belirlenmesine ilişkin esaslar yeniden düzenlendi.

Avukatlık Kanunu kapsamında hazırlanan tarife, yalnızca avukat ile müvekkil arasında yapılacak ücret sözleşmelerini değil, mahkemelerin karşı tarafa yükleyeceği vekâlet ücretlerinin hesaplanmasını da kapsıyor.

Düzenleme, farklı yargı süreçlerinde uygulanacak ücretlerin hangi ölçütlere göre belirleneceğini ortaya koyarken, bazı işlemlerde sabit ücret, bazılarında ise uyuşmazlığın parasal değeri üzerinden hesaplama yapılmasını öngörüyor.

ASGARİ ÜCRETİN ALTINDA AVUKATLIK ÜCRETİ BELİRLENEMEYECEK

Yeni tarifeye göre avukatlık hizmeti için kararlaştırılacak ücret, belirlenen asgari tutarın altında olamayacak. Asgari tarifenin altında yapılan ücret sözleşmeleri, tarife hükümlerine uygun kabul edilecek.

Avukat ile müvekkil arasında ücret belirlenmemesi veya sözleşmenin geçersiz sayılması halinde mahkeme, tarifede öngörülen miktarın altında ücret belirleyemeyecek.

Mahkemenin karşı tarafa yükleyeceği vekâlet ücreti ise tarifede belirlenen tutarın altında, bu tutarın üç katından fazla olamayacak. Ücret hesaplanırken avukatın emeği, harcadığı çaba, hukuki yardımın niteliği ve davanın süresi dikkate alınacak.

Aynı hukuki hizmet birden fazla avukat tarafından yürütülse bile karşı tarafa birden fazla vekâlet ücreti yüklenemeyecek.

DAVAYI ÜSTLENEN AVUKAT ÜCRETİN TAMAMINA HAK KAZANACAK

Tarifede avukatın üstlendiği işten doğan ücret hakkına ilişkin hükümler de yer aldı. Buna göre dava veya icra takibini kabul eden avukat, işlemin hangi aşamada olduğuna bakılmaksızın belirlenen ücretin tamamını talep edebilecek.

Dava dışındaki hukuki hizmetlerde ücret, işlemin tamamlanmasına kadar yürütülen faaliyetleri kapsayacak. Dava dosyalarında ise kesin hüküm elde edilinceye kadar gerçekleştirilen işlemler bu kapsamda değerlendirilecek.

Avukatın takip ettiği dosya için hazırladığı dilekçe ve yaptığı diğer işlemler ayrıca ücretlendirilmeyecek. Ancak icra takipleri ile yüksek yargı ve bölge mahkemelerindeki başvuru üzerine yapılan duruşmalar için ayrıca ücret alınabilecek.

İstinaf veya temyiz incelemesi sonrasında verilen bozma ya da kaldırma kararının ardından yeniden hüküm kurulması halinde, karar tarihinde geçerli olan tarife esas alınacak.

ERKEN SONUÇLANAN DAVALARDA ÜCRETİN YARISI ALINACAK

Feragat, kabul, sulh veya davanın konusuz kalması gibi nedenlerle uyuşmazlığın sona ermesi halinde avukatlık ücretinin nasıl hesaplanacağı da açıklandı.

Buna göre uyuşmazlığın ön inceleme tutanağı imzalanmadan önce sonuçlanması durumunda tarifede belirlenen ücretin yarısı uygulanacak. Ön inceleme tutanağının imzalanmasının ardından davanın sona ermesi halinde ise avukatlık ücretinin tamamına hükmedilecek.

Görevsizlik, yetkisizlik, davanın nakli veya açılmamış sayılması gibi durumlarda da yargılamanın hangi aşamada sona erdiğine göre ücretin yarısı ya da tamamı esas alınacak.

Bir dava kapsamında karşı dava açılması veya davaların birleştirilip ayrılması halinde her dosya için ayrı avukatlık ücreti belirlenecek.

İCRA TAKİPLERİNDE 78 BİN 125 TL SINIRI

Yeni tarifenin dikkat çeken düzenlemelerinden biri de icra takiplerine ilişkin oldu.

Konusu para olan veya parayla değerlendirilebilen icra takiplerinde ücret, tarifenin üçüncü kısmındaki nispi hesaplama esaslarına göre belirlenecek. Ancak takip miktarının 78 bin 125 TL'ye kadar olması halinde icra dairelerinde yapılan takipler için belirlenen maktu ücret uygulanacak.

Hesaplanan vekâlet ücreti, icra takibinde kesinleşen alacak miktarını aşamayacak.

Borçlunun ödeme süresi içerisinde borcunu ödemesi halinde belirlenen avukatlık ücretinin dörtte üçü uygulanacak. Aynı kural, maktu ücrete tabi işlemler için de geçerli olacak.

Tahliyeye ilişkin icra takiplerinde de maktu ücret esas alınırken, borcun süresinde ödenmesi durumunda ücretin dörtte üçü üzerinden hesaplama yapılacak.

KİRA, TAHLİYE VE NAFAKA DAVALARINDA HESAPLAMA DEĞİŞTİ

Yeni düzenleme, kira ve nafaka davalarında vekâlet ücretinin belirlenmesine ilişkin ölçütleri de netleştirdi.

Tahliye davalarında avukatlık ücreti bir yıllık kira bedeli üzerinden hesaplanacak. Kira tespiti davalarında belirlenen kira farkı, nafaka davalarında ise hükmedilen nafakanın bir yıllık tutarı dikkate alınacak.

Bu hesaplamalarda ortaya çıkan ücret, davanın görüldüğü mahkeme için belirlenen maktu ücretin altında olamayacak.

Manevi tazminat davalarında ise ücret, mahkemenin hükmettiği tazminat miktarı üzerinden belirlenecek. Davanın tamamen reddedilmesi halinde maktu ücret uygulanacak. Maddi ve manevi tazminat taleplerinin birlikte açılması durumunda manevi tazminat yönünden ayrıca hesaplama yapılacak.

ARABULUCULUKTA 62 BİN 500 TL'LİK SINIR

Arabuluculuk faaliyetlerinde uygulanacak avukatlık ücretleri de yeni tarifede düzenlendi.

Dava şartı arabuluculuk kapsamında konusu para olan uyuşmazlıklarda anlaşma sağlanması halinde avukatlık ücreti, tarifenin üçüncü kısmına göre hesaplanan miktarın dörtte bir fazlası olacak.

62 bin 500 TL'ye kadar olan uyuşmazlıklarda ise anlaşmazlıkla sonuçlanan arabuluculuk faaliyetleri için belirlenen maktu ücretin dörtte bir fazlası uygulanacak. Hesaplanan ücret, asıl alacak miktarını geçemeyecek.

Konusu para olmayan uyuşmazlıklarda anlaşma sağlanması halinde de ilgili mahkeme için belirlenen maktu ücretin dörtte bir fazlası esas alınacak.

Arabuluculukta anlaşma sağlanamaması durumunda avukat, tarifede belirlenen maktu ücrete hak kazanacak. Tarafın aynı avukatla daha sonra dava açması halinde arabuluculuk aşamasında ödenen ücret, dava için hesaplanan asgari ücretten düşülecek.

CEZA DAVALARINDA VEKÂLET ÜCRETİNİN YÜKÜMLÜSÜ BELİRLENDİ

Ceza yargılamalarında da avukatlık ücretinin kimin tarafından karşılanacağına ilişkin esaslar düzenlendi.

Kamu davasına katılan kişinin avukatla temsil edilmesi ve yargılama sonucunda sanık hakkında mahkûmiyet veya hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmesi halinde, katılan lehine belirlenen vekâlet ücreti sanığa yükletilecek.

Beraat eden ve avukat tarafından temsil edilen sanık lehine ise Hazine aleyhine maktu avukatlık ücretine hükmedilecek.

Yalnızca adli para cezasına hükmedilen bazı davalarda avukatlık ücreti, verilen para cezasının miktarını aşamayacak.

Sulh ceza hâkimliklerinde görülen tekzip, internet içeriğinin yayından çıkarılması ve idari para cezalarına itiraz başvurularında da kararın sonucuna göre tarifedeki ücret hükümleri uygulanacak.

TÜKETİCİ DAVALARINDA VEKÂLET ÜCRETİNE SINIRLAMA

Tüketici hakem heyetlerinin tüketici lehine verdiği kararlara karşı açılan itiraz davalarında, kararın iptal edilmesi durumunda tüketici aleyhine vekâlet ücretine hükmedilebilecek. Ancak bu tutar, kabul veya reddedilen miktarı aşamayacak.

Hakem heyetine sunulabilecek bilgi ve belgelerin tüketici tarafından sunulmaması nedeniyle kararın iptal edilmesi halinde ise tüketici aleyhine vekâlet ücreti belirlenmeyecek.

TAHKİM VE İDARİ YARGIDA DA YENİ ESASLAR

Sigorta Tahkim Komisyonunda görülen uyuşmazlıklarda avukatlık ücreti, asliye mahkemeleri için belirlenen maktu ücretin altında kalmamak şartıyla hesaplanacak.

Talebi kısmen veya tamamen reddedilen taraf aleyhine ise tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte biri oranında vekâlet ücretine hükmedilecek. Belirlenen ücret, kabul veya reddedilen miktarı aşamayacak.

Danıştay, bölge idare, idare ve vergi mahkemelerinde görülen davalarda uyuşmazlığın ilk savunma dilekçesi süresinin bitimine kadar sona ermesi halinde ücretin yarısı uygulanacak. Bu aşamadan sonraki durumlarda ise tam ücret esas alınacak.

SERİ DAVALARDA DOSYA SAYISI BELİRLEYİCİ OLACAK

Yeni tarife, aynı nitelikteki seri davalarda ücret hesaplamasını dosya sayısına göre kademeli hale getirdi.

İlk 10 dosyada her bir dava için tam avukatlık ücreti uygulanacak. Sonraki dosyalarda ise ücret oranı düşecek.

Buna göre 11'inci dosyadan 50'nci dosyaya kadar tam ücretin yüzde 50'si, 51'inci dosyadan 100'üncü dosyaya kadar yüzde 40'ı, 100'üncü dosyadan sonraki dosyalarda ise yüzde 25'i esas alınacak.

Duruşmalı dosyalarda bu uygulamadan yararlanılabilmesi için bütün duruşmaların aynı gün ve aynı mahkemede yapılması gerekecek.

KÖTÜ NİYETLİ DAVA AÇANLARA EK YÜKÜMLÜLÜK

Tarifede kötü niyetli dava açılması ve haksız yargılama süreçlerine ilişkin hükümler de yer aldı.

Hiçbir hakkı bulunmadığı halde dava açan veya kötü niyetli davranan taraf, yargılama giderlerinin yanı sıra karşı tarafın avukatıyla yaptığı ücret sözleşmesinin tamamını ya da bir bölümünü ödemekle yükümlü tutulabilecek.

Vekâlet ücretinin miktarı konusunda anlaşmazlık yaşanması veya belirlenen tutarın aşırı bulunması halinde mahkeme, Avukatlık Kanunu ve tarife hükümlerini dikkate alarak karar verecek.

Vesayet makamının talebi üzerine vasi, kayyum veya yasal danışman olarak görevlendirilen avukatların ücretleri de emek ve mesaileri dikkate alınarak belirlenecek.

Yeni tarifede ayrıca açıkça düzenlenmeyen hukuki hizmetlerin ücretinin, işin niteliğine benzer işlemler için belirlenen tutarlar esas alınarak hesaplanacağı belirtildi.

Avukatlık ücretinin belirlenmesinde ise hukuki yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hükmün verildiği tarihte yürürlükte bulunan tarife geçerli olacak. (BirGün – Haber Merkezi)