Cupolo’dan kadınlar için iş hayatında eşitlik önergesi

TİGRİS HABER - Akça Cupolo tarafından TBMM’ye sunulan Eşit Değerde İşe Eşit Ücret ve Ücret Adaleti Denetim Kurumu Kanun Teklifi, kadın ve erkekler arasında eşit değerde işe eşit ücret ilkesinin uygulanmasını sağlamak, ücret adaletsizliğinin yapısal nedenlerini ortadan kaldırmak ve ücretsiz bakım yükünün çalışma hayatına etkilerini azaltmak amacıyla idari ve mali özerkliğe sahip bağımsız bir kurum kurulmasını öngörüyor.

Kanun teklifi ile hedeflenenler

Teklife göre kurulacak Eşit Değerde İşe Eşit Ücret ve Ücret Adaleti Denetim Kurumu, Türkiye genelindeki tüm kamu ve özel sektördeki işyerlerini kapsayacak. Kurum, işyerlerinde terfi, işe alım ve ücret belirleme süreçlerinde cinsiyet temelli ayrımcılığı inceleyecek, kadın yoğun sektörlerde ücret analizleri yapacak ve göçmen işçilerin eşit ücret haklarının uygulanmasını özel olarak takip edecek. Ayrıca ücretsiz bakım yükünün kadın emeği üzerindeki etkisini araştırarak politika önerileri geliştirecek.

Kanun teklifi ile işverenler de yıllık olarak cinsiyete göre ayrıştırılmış ücret verilerini Kuruma bildirmekle yükümlü olacak. Bu yükümlülüğe uymayan işverenlere idari para cezası uygulanacak.

Taşeron ve göçmen işçilerin korunması

Teklife göre aynı işyerinde çalışan asıl işveren ve alt işveren işçileri arasında ücret farklılığı bulunamayacak. Asıl işveren, alt işveren işçilerinin ücret eşitsizliğinden müteselsilen sorumlu olacak. Ayrıca göçmen işçiler, eşit değerde işe eşit ücret hakkından yararlanacak ve anonim başvuru ile hızlandırılmış inceleme mekanizmalarına erişebilecek.

Yaptırımlar ve denetim

Kurum, işyerlerinde yerinde inceleme yapabilecek ve ücret eşitsizliği tespit edildiğinde geriye dönük ücret farkının ödenmesini sağlayacak, idari para cezaları uygulayacak ve tekrarında kamu ihalelerinden geçici veya süresiz men yaptırımı getirecek. Özellikle kadın yoğun pozisyonların düşük ücretlendirilmesi, sistematik terfi ayrımcılığı ve göçmen işçilere düşük ücret uygulanması gibi ağır ihlallerde yaptırımlar iki kat artırılacak.

Türkiye’de kadınların işgücü durumu

TÜİK verilerine göre Türkiye’de işgücüne katılma oranı erkeklerde %70, kadınlarda %34,7 seviyesinde. İstihdam oranı ise erkeklerde %65,3, kadınlarda %30,9. İşsizlik oranı kadınlarda %11 ile erkeklerdeki %6,6’nın neredeyse iki katı. Uzmanlar, ücret eşitsizliğinin yalnızca aynı işi yapan kadın ve erkek arasındaki farktan ibaret olmadığını, patriyarkal iş bölümü ve kadın emeğinin tarihsel olarak değersizleştirilmesinin temel sorun olduğunu vurguluyor.