Diyarbakır Barosu: Cezaevindeki çocuklar sistematik ihlallerle karşı karşıya

Şirvan Oktay GÖRER

TİGRİS HABER - Diyarbakır Barosu’nda düzenlenen basın açıklamasında konuşan Çocuk Hakları Merkezi üyesi Berfin Dayan, çocuk ceza infaz kurumlarına ilişkin hazırladıkları raporu kamuoyuyla paylaştı. Dayan, çocukların maruz kaldığı hak ihlallerinin bireysel değil, “süreklilik arz eden yapısal bir sorun” olduğuna dikkat çekti.

Diyarbakır Barosu Çocuk Hakları Merkezi’nin 2025 Nisan–2026 Nisan döneminde 45 çocukla yaptığı görüşmelere dayanan rapora göre; cezaevlerinde kalan çocuklar çok yönlü hak ihlalleriyle karşı karşıya. Dayan, koğuş içlerinde akran zorbalığının yaygın olduğunu belirterek, çocukların önemli bir bölümünün fiziksel ve psikolojik şiddete maruz kaldığını aktardığını söyledi.

Cezaevi personeline yönelik şikayetlerin de raporda yer aldığını ifade eden Dayan, bazı çocukların hakaret, kötü muamele ve şiddet gördüğünü beyan ettiğini dile getirdi. Arama süreçlerinde mahremiyet ihlalleri yaşandığını, kimi çocukların çıplak aramaya maruz kaldığını ifade eden Dayan, kelepçe uygulamasının da yaygın ve mevzuata aykırı şekilde kullanıldığını vurguladı.

Eğitim ve sağlık haklarına erişimde ciddi sorunlar bulunduğunu belirten Dayan, çocukların düzenli eğitime ulaşamadığını, sağlık hizmetlerinde gecikmeler yaşandığını ve psikososyal desteğin yetersiz kaldığını söyledi. Koğuşların kapasitesinin aşıldığını ve beslenme koşullarının da yetersiz olduğunu ifade eden Dayan, bu durumun çocukların yaşam koşullarını doğrudan etkilediğini kaydetti.

Dayan, çocukların avukata erişim ve yargı süreçlerine katılımda da zorluk yaşadığını, aileleriyle iletişim imkanlarının sınırlı olduğunu belirtti. Çocukların yaşadıkları ihlalleri şikayet etmekten çekindiğini de vurgulayan Dayan, güvenli ve bağımsız başvuru mekanizmalarının eksikliğine dikkat çekti.

Açıklamada, çocuk adalet sisteminin yalnızca cezalandırma üzerine kurulu olamayacağını belirten Dayan, onarıcı adalet yaklaşımının güçlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Mevcut koşulların çocukları toplumsal hayattan uzaklaştırdığına işaret eden Dayan, yetkili kurumlara çağrıda bulunarak ihlallerin etkin ve şeffaf şekilde soruşturulmasını, çocuklara yönelik kötü muamelenin sonlandırılmasını ve rehabilitasyon odaklı politikaların hayata geçirilmesini istedi.

Diyarbakır Barosu Çocuk Hakları Merkezi’nin, çocukların üstün yararını esas alan bir adalet sistemi için hukuki sürecin takipçisi olacağı belirtildi.