Sosyal medyada yaş sınırı başladı: İşte merak edilenler

TİGRİS HABER -15 yaş altındaki çocuklara hesap açılması engellenecek, mevcut hesaplar için 31 Mart 2027'ye kadar geçiş süreci uygulanacak. Peki, yaş doğrulaması nasıl yapılacak, hangi hesaplar kapatılacak, ebeveynlere hangi sorumluluklar getirilecek? İşte yeni düzenlemeye ilişkin merak edilen 10 soru ve yanıtı...

Türkiye'de sosyal medya kullanımına yönelik yeni yaş düzenlemesi yürürlüğe girdi. Yeni yönetmelikle sosyal ağ sağlayıcılarına kullanıcıların yaşını doğrulama ve 15 yaşını doldurmamış çocukların hesap açmasını engelleme yükümlülüğü getirildi.

Düzenleme, yalnızca yeni hesap açacak çocukları değil, mevcut sosyal medya kullanıcılarını da ilgilendiriyor. Yaş doğrulama işlemlerinin e-Devlet üzerinden oluşturulacak kişiye özel kodla yapılması planlanırken, mevcut hesaplar için 31 Mart 2027'ye kadar geçiş süresi tanındı.

Yeni uygulamayla ilgili en çok merak edilen 10 soru ve yanıtı şöyle:

1. YENİ SOSYAL MEDYA DÜZENLEMESİ KİMLERİ KAPSIYOR?

Türkiye'de sosyal medya hesabı bulunan bütün kullanıcılar yeni düzenlemeden etkilenecek. Instagram, Facebook, TikTok ve X gibi platformlar, kullanıcıların yaşını doğrulamak zorunda olacak. Bugüne kadar kullanıcıların kendi beyanlarına dayanan doğum tarihi bilgileri yerine doğrulanmış yaş bilgisi esas alınacak.

2. YAŞ DOĞRULAMASI NASIL YAPILACAK?

Yaş doğrulamasının e-Devlet üzerinden oluşturulacak kişiye özel bir kodla yapılması planlanıyor. Kullanıcılar, kendilerine verilen benzersiz kodu sosyal medya platformlarının doğrulama bölümüne girecek. Platformlar kodun geçerliliğini kontrol ederek hesap erişimini sağlayacak. İşlemin bir defaya mahsus yapılması öngörülüyor.

3. 15 YAŞINDAN KÜÇÜĞÜM, E-DEVLET ŞİFREM YOK. NE OLACAK?

Türkiye'de e-Devlet şifresi 15 yaşını doldurmuş kişilere veriliyor. Bu nedenle 15 yaş altındaki çocuklar kendi adlarına doğrulama kodu oluşturamayacak. Yaşını doğrulayamayan bu gruptaki mevcut hesapların geçiş sürecinin sonunda kapatılması öngörülüyor.

4. 50 YAŞINDAYIM, BEN DE YAŞ DOĞRULAMASI YAPACAK MIYIM?

Evet. Yeni düzenleme yalnızca çocukları değil, bütün sosyal medya kullanıcılarını kapsıyor. Dolayısıyla 50 yaşındaki bir kullanıcı da hesabını kullanmaya devam edebilmek için kendisine özel doğrulama koduyla yaşını kanıtlamak zorunda olacak.

5. YAŞ DOĞRULAMA KODU NE ZAMAN ALINABİLECEK?

Yönetmelikle birlikte 31 Mart 2027'ye kadar geçiş süreci başlatıldı. Bu süreçte e-Devlet üzerinden yaş doğrulama sisteminin kullanıma açılması ve sosyal medya platformlarının teknik hazırlıklarını tamamlaması bekleniyor. Kod oluşturma sisteminin hizmete giriş tarihi Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından duyurulacak.

6. KİŞİSEL BİLGİLER YABANCI SOSYAL MEDYA ŞİRKETLERİYLE PAYLAŞILACAK MI?

Düzenlemede kişisel verilerin korunması esas alınıyor. Planlanan sistemde e-Devlet üzerinden oluşturulacak benzersiz kodla yaş doğrulaması yapılacak. Sosyal medya şirketlerinin kullanıcıların T.C. kimlik numarası ve doğum tarihi gibi doğrudan kimlik bilgilerine erişmemesi hedefleniyor.

7. YENİ HESAP AÇANLAR DA YAŞ DOĞRULAMASI YAPACAK MI?

Evet. Yeni hesap oluşturmak isteyen kullanıcılar da yaş doğrulamasından geçecek. 15 yaşını doldurmamış kişilerin hesap açma talepleri reddedilecek. Yaşını olduğundan büyük göstererek hesap açmaya çalışan çocuklar da doğrulama aşamasında engellenecek.

8. KAÇ SOSYAL MEDYA HESABI KAPATILABİLİR?

Türkiye'de 6-15 yaş grubundaki yaklaşık 12 milyon çocuğun yüzde 66,1'inin aktif sosyal medya hesabı bulunuyor. Bu sayı yaklaşık 7 milyon 932 bin çocuğa karşılık geliyor.

Platformlara göre hesap sayıları şöyle:

• Instagram: 4 milyon 980 bin

• TikTok: 3 milyon 144 bin

• Facebook: 1 milyon 140 bin

• X: 588 bin

Dört platformdaki toplam hesap sayısı 9 milyon 852 bine ulaşıyor. Veriler doğrultusunda yeni düzenlemenin uygulanmasıyla milyonlarca hesabın kapatılması gündeme gelebilecek.

9. YENİ DÜZENLEMEYLE SAHTE HESAP SORUNU BİTECEK Mİ?

Yaş doğrulama sisteminin sahte hesaplarla mücadeleye de katkı sağlaması bekleniyor. Kişiye özel doğrulama kodları sayesinde kullanıcıların gerçek yaşlarının tespit edilmesi amaçlanıyor. Ancak sahte hesap sorununun ne ölçüde ortadan kalkacağı, platformların uygulayacağı doğrulama yöntemlerine bağlı olacak.

10. EBEVEYNLERE HANGİ SORUMLULUKLAR GETİRİLİYOR?

Yeni düzenlemeyle ebeveynlerin çocuklarının sosyal medya kullanımını denetleyebilmesine yönelik araçlar sunulacak. Aileler, çocuklarının hesap ayarlarını, platformlarda geçirdikleri süreyi ve ücretli işlemlerini kontrol edebilecek.

Ayrıca 15-18 yaş grubundaki gençler için daha sıkı ebeveyn denetimi ve gelişmiş gizlilik araçlarının sunulması öngörülüyor.