TOHUM geleceğimizdir

Ali ABBAS YILMAZ/özel haber

İlk tarımın yapıldığı ve buğdayın yetiştirildiği yer olarak bilinen Mezopotamya bölgesinin kalbi Diyarbakır, GAP Projesi ile birlikte Türkiye’nin tahıl ambarı olma yolunda. Diyarbakır aynı zamanda, Türkiye’de sertifikalı buğday tohumu üretiminde de ilk sırada…

İnsanlığın temel besin kaynağı olan buğday dünyada 10 bin yıl önce ilk kez Diyarbakır’ın Karacadağ eteklerinde toprağa ekildi. İlk tarımın yapıldığı bu bereketli topraklar GAP ile birlikte Türkiye’nin gıda ambarı olma yolunda ilerliyor. Bölgedeki çiftçilere kaliteli ve verimli tohum üreten Meya Tohum Diyarbakır’da 10 bin ton kapasiteli modern bir tesis kurdu.

Adana için pamuk, Ege için zeytin, Gaziantep için fıstık ne ise Diyarbakır için de odur buğday. “Buğday ile koyun, geri yanı (kalanı) oyun” demiş atalarımız. Yani bir çiftçi için buğdaydan ve koyundan daha değerli hiçbir şey yoktur bu topraklarda.

Nitekim başta ekmek olmak üzere geniş kullanım alanına sahip buğdayın, insanlığın temel beslenmesindeki tüketim oranı yüzde 50’leri bulmaktadır. Sabahları çayın yanına aldığınız bir simidin, bir poğaçanın ham maddesi un olan tüm mamuller, bu topraklarda en lezzetlisine rastladığım bulgur pilavı, dişi çıkan çocuklar için düzenlenen diş hediği eğlencelerinde nohut ile birlikte pişirilen buğday, birçok yemek tariflerinde rastladığım yarma ve benzeri birçok ürünün asıl hammaddesini oluşturuyor buğday.

Kaliteli tohum talebi

Tarımda yüksek verim ve kaliteli üretim için ilk ve en önemli adım kaliteli tohumdur. Çiftçimiz bugün daha fazla kazanmak için modern üretim tekniklerine yönelmiştir. Özellikle, GAP projesi ile sulama imkânlarının artması, çiftçilerin tohumdan gübreye kullanılan makine ekipman ve mekanizasyona kadar, daha fazla seçici olmasını sağlamıştır. Bu durumda kaliteli tohum talebi ortaya çıkmış ve bölgede özel sektör tohumcu firmalar kurulmuştur.

Sadece Diyarbakır’da 20’yi aşkın özel sektör tohum firması sertifikalı tohum üreterek ilin ve bölgenin tohum ihtiyacını karşılamaktadır. Büyük alanlarda genellikle sözleşmeli üretim modeli ile kontrollü üretilen ve modern tesislerde eleme, ilaçlama ve paketlemesi yapılan bu tohumlar bölge çiftçisinin beklentisini karşılamaktadır.

Meya Tohum

Diyarbakır’da 10 bin ton kapasiteli modern bir tesis kurdu. Meya Tohum’un sahibi Nihat Devrim Çelik,

‘Tohum Gelecektir’, sloganıyla faaliyetlerini Diyarbakır Organize Sanayi Bölgesi’nde 12 bin metrekare alandaki modern tesisinde sürdürüyor.

MEYA TOHUMCULUK SEKTÖRÜN LİDERİ

Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanımız Sayın Faruk Çelik tarafından hazırlanan

Milli Tarım Projesi kapsamında tarım havzalarının oluşması ve 2018 yılından sonra sertifikalı tohum yılı olacak...

‘Tohum Gelecektir’ sloganıyla faaliyetlerini Diyarbakır Organize Sanayi Bölgesi’nde 12 bin metrekare alandaki modern tesisinde sürdüren Meya Tohum, tohumculuğa 2009 yılında başlamış bir üretim yeri.

Meya Tohum’un en önemli ürünü buğday tohumu üretimi olmakla beraber, firma aynı zamanda arpa, nohut, mercimek ve fiğ tohumları da üretmektedir.

Sözleşmeli üretim modeli ile üreticilerine ektirdiği anaç tohumlar tarla kontrollerini yaptıktan sonra satın alınıp 10 bin ton kapasiteli modern tesise getiriliyor. Burada eleme, temizleme ve hastalıklara karşı ilaçlama yapıp ambalajlayan firma, gerekli tüm kontrollerini yaptıktan sonra bu ürünleri sertifikalandırıp çiftçilere pazarlamaktadır. Daha önce uzun yıllar İstanbul’da finans sektöründe çalışan Meya firmasının patronu Nihat Devrim Çelik, önceleri tarım sektörünü bir hobi olarak düşünmüş, fakat bölgedeki kaliteli tohum talebi ve bunun yarattığı pazar, Çelik’i işini daha profesyonel düşünmesini sağlayarak yeni yatırımlara yönlendirmiş.

Tohum ıslah programı

PLC tabanlı tohum temizleme ve eleme sistemi ile Türkiye’nin ve bölgenin en modern tesislerinden birini kurduklarını ifade eden işadamı Nihat Devrim Çelik, Diyarbakır’da 20 bin dekar alanda sözleşmeli üretim yaptıklarını anlattı.

Üretimle ile ilgili tüm altyapı yatırımlarını tamamlamış olan firma artık enerjisini Ar-Ge faaliyetlerine harcamaktadır. Aynı zamanda özel sektör araştırma kuruluşu yetkisi olan firma, yurt içinden ve yurtdışından getirilen yeni tohumluk materyallerin verim ve adaptasyon denemelerini kurarak bölgede test etmekte diğer taraftan bölgede iki ayrı lokasyonda tohum ıslah programı yürütmekte.

Diyarbakır’ın Türkiye’nin en önemli hububat üretim alanını oluşturduğuna dikkati çeken Nihat Devrim Çelik, şunları söyledi: “Türkiye’de tohumculukta ilk devrim 2006 yılında dönemin Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanı Sayın Mehdi Eker’in özel çabaları ile hazırlanan 5553 sayılı tohumculuk kanunu ile atılmıştır. Bu kanundan sonra özel sektör tohumcu kuruluşların kurulmasına olanak sağlandı. Bunun sonucunda, kontrollü ve kaliteli tohumlar üretilmiş, rekolteler artmış ve ürün kaliteleri artmıştır.

Sertifikalı tohum kazandırıyor

Son günlerde Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanımız Sayın Faruk Çelik tarafından hazırlanan Milli Tarım Projesi kapsamında tarım havzalarının oluşması ve 2018 yılından sonra sertifikalı tohum kullanımının zorunlu hale gelmesi ülkemiz tarımında ikinci bir devrim olacaktır. Bunun sonucunda da tüm çiftçiler kaliteli tohum kullanacak daha çok kazanacaktır.

Tarım ve tohumun kökleri Diyarbakır’dan gelmektedir. Bizler bu ezelden gelen faaliyetimizi, geleceğe yani ebediyete taşımak istiyoruz. Meya Tohum olarak çok yakın zamanda bölgedeki sulama imkânlarının artması ile birlikte ürün çeşitliliğinin ve yıl içinde birden fazla ürünün ekilebilme olasılığına karşıda alternatif ürünler üzerin de çalışma yapmaktayız.”

Bu firmalar modern tesislerinde ve dünyanın en verimli ve ilk tohumun atıldığı bu topraklarda, çok daha kaliteli ve verimli tohumun, dünyanın geleceği olduğunun fakındalar. Bugün bu firmalar bölgedeki çiftçilerin ihtiyaçlarını karşıladıkları gibi ülkemizin de pek çok yerine ürettikleri tohumu pazarlamakta ve tüm Türkiye’ye tohum ekmektedir.

TOHUMUN KALİTELİSİ DİYARBAKIR’DA ÜRETİLİYOR

Temel gıda ürünü olan buğday, iklim ve toprak özelikleri nedeniyle Diyarbakır başta olmak üzere Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde neredeyse tüm illerde üretiliyor. Diyarbakır Türkiye’de Konya’dan sonra en çok buğday üreten ildir. Özellikle makarnalık buğdayda Türkiye’nin en kaliteli buğdayları burada üretilmektedir.