Türkiye’de beyin göçü 2025’te zirveye çıktı: Mezunlar en çok hangi ülkeye gidiyor?

TİGRİS HABER - TÜİK verilerine göre 2015’ten bu yana en yüksek seviyeye ulaşan beyin göçünde İstanbul ilk sırada yer alırken, mezunların en çok tercih ettiği ülke Almanya oldu. Moleküler biyoloji ve genetik ise en fazla beyin göçü veren lisans programı olarak öne çıktı.

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) yayımladığı Yükseköğretim Beyin Göçü İstatistikleri, 2025 verileri, üniversite mezunlarının yurt dışına yönelme oranındaki artışı ortaya koydu. Bir önceki yıla göre yükselen beyin göçü oranı yüzde 2,2 olarak kaydedildi. Erkek mezunlarda oran yüzde 2,7’ye, kadın mezunlarda ise yüzde 1,8’e ulaştı.

BEYİN GÖÇÜNÜN EN YÜKSEK OLDUĞU İL İSTANBUL

İller bazında yapılan değerlendirmede İstanbul, yüzde 4’lük beyin göçü oranıyla ilk sırada yer aldı. İstanbul’u İzmir, Ankara, Eskişehir ve Yalova izledi. Beyin göçü oranının en düşük olduğu il ise yüzde 0,2 ile Siirt oldu. Siirt’in ardından Hakkâri, Kilis, Van ve Bitlis sıralandı.

Erkek mezunlarda İstanbul yüzde 4,7 ile ilk sırada bulunurken, İzmir yüzde 4,4, Ankara yüzde 3,6, Eskişehir yüzde 2,9 ve Yalova yüzde 2,8 oranlarına ulaştı.

Kadın mezunlarda da ilk sırayı İstanbul aldı. Kentte kadınların beyin göçü oranı yüzde 3,4 olarak hesaplanırken, İzmir yüzde 2,8 ve Ankara yüzde 2,4 ile İstanbul’u takip etti. Eskişehir yüzde 1,7, Bursa ise yüzde 1,5 oranıyla sıralamada yer aldı.

VAKIF ÜNİVERSİTESİ MEZUNLARINDA ORAN YÜZDE 4,4

Üniversite türüne göre değerlendirildiğinde, devlet üniversitelerinden mezun olanların beyin göçü oranı yüzde 1,9 olarak kaydedildi. Vakıf üniversitesi mezunlarında ise bu oran yüzde 4,4’e yükseldi.

Vakıf üniversitelerinde eğitim alan mezunlar arasında burs durumuna göre de farklılık görüldü. Tam burslu mezunların beyin göçü oranı yüzde 8,6 ile en yüksek seviyeye ulaşırken, kısmi burslu mezunlarda yüzde 3,8, ücretli eğitim alan mezunlarda ise yüzde 3,7 olarak hesaplandı.

BEYİN GÖÇÜNDE BİLİŞİM VE MÜHENDİSLİK ÖNE ÇIKTI

Eğitim alanlarına göre yapılan incelemede, yurt dışına göç oranının en yüksek olduğu alan yüzde 7 ile bilişim ve iletişim teknolojileri oldu. Bu alanı yüzde 4,8 ile mühendislik, imalat ve inşaat, yüzde 3 ile doğa bilimleri, matematik ve istatistik izledi.

Bilişim ve iletişim teknolojileri alanında mezun olan erkeklerin beyin göçü oranı yüzde 8,2’ye ulaşırken, kadınlarda bu oran yüzde 5,1 olarak kayıtlara geçti.

En düşük beyin göçü oranı erkeklerde yüzde 0,8 ile tarım, ormancılık, balıkçılık ve veterinerlik alanında görüldü. Kadınlarda ise en düşük oran yüzde 0,7 ile eğitim alanında belirlendi.

MOLEKÜLER BİYOLOJİ VE GENETİK İLK SIRADA

Lisans programları arasında yapılan değerlendirmede, moleküler biyoloji ve genetik yüzde 13,1’lik oranla beyin göçünün en yüksek olduğu bölüm oldu. Bu bölümü yüzde 13 ile işletme mühendisliği, yüzde 11 ile matematik mühendisliği, yüzde 10,9 ile elektronik mühendisliği ve yüzde 10,2 ile fizik mühendisliği takip etti.

Eğitim dili de beyin göçü oranlarında öne çıkan unsurlardan biri oldu. Fransızca eğitim alan mezunlar yüzde 10,5 ile ilk sırada yer aldı. Almanca eğitim alanlarda oran yüzde 7,5, İngilizce eğitim alanlarda yüzde 6,8, Rusça eğitim alanlarda ise yüzde 5 olarak kaydedildi.

ÜNİVERSİTE MEZUNLARININ İLK TERCİHİ ALMANYA

Türkiye’den yurt dışına göç eden yükseköğretim mezunlarının en çok tercih ettiği ülke Almanya oldu. Almanya’yı yüzde 16,9 ile Amerika Birleşik Devletleri (ABD), yüzde 10,5 ile Birleşik Krallık, yüzde 8,3 ile Hollanda ve yüzde 5,2 ile Kanada izledi.

Ülkelere göre tercih edilen lisans programları da farklılık gösterdi. Almanya’ya göç eden mezunlar arasında bilgisayar mühendisliği öne çıktı. Bilgisayar mühendisliği mezunları, Birleşik Krallık ve Hollanda’yı tercih edenler arasında da en büyük paya sahip bölümlerden biri oldu.

ABD’ye giden mezunlar arasında elektrik-elektronik mühendisliği, Kanada’ya göç edenler arasında ise işletme mezunları öne çıktı.

TÜİK’in 2025 verileri, Türkiye’de yükseköğretim mezunlarının yurt dışına göç oranının son yılların en yüksek seviyesine ulaştığını ortaya koyarken, bilişim ve mühendislik alanları ile Almanya’nın öne çıkan tercih noktaları olduğunu gösterdi. (Haber Merkezi)