Türkiye’nin 5 yıllık akıllı şehir planı belli oldu: 81 İlde 50 uygulama hayata geçecek

TİGRİS HABER - Plan kapsamında 2028’e kadar en az 50 akıllı şehir uygulamasının hayata geçirilmesi, 2029’da ise 81 ilin tamamında Dijital Şehir Yönetim Merkezlerinin kurulması hedefleniyor.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Türkiye’nin yeni akıllı şehir planına ilişkin yaptığı açıklamada, belediyecilikten trafik yönetimine, atık sistemlerinden afet yönetimine kadar birçok alanda teknolojik dönüşüm gerçekleştirileceğini bildirdi.

Kurum, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, 5 yıllık Akıllı Şehir Eylem Planı’nın hazırlandığını belirterek, vatandaşların günlük yaşamını kolaylaştıracak 50 akıllı şehir uygulamasının hayata geçirilmesine yönelik düzenlemelerin Resmi Gazete’de yayımlandığını açıkladı.

81 İLİN TAMAMINDA YOL HARİTASI HAZIRLANACAK

Bakanlığın açıklamasına göre, Türkiye Yüzyılı vizyonu doğrultusunda hazırlanan 2030 Ulusal Akıllı Şehirler Stratejisi ve Eylem Planı; 4 stratejik amaç, 8 hedef, 32 eylem ve 297 uygulama adımından oluşuyor.

Plan kapsamında 2026 yılı sonuna kadar Türkiye’deki 81 ilin tamamı için akıllı şehir stratejileri ve yol haritalarının hazırlanması öngörülüyor. Belediyelerde akıllı şehir çalışmalarından sorumlu özel birimlerin oluşturulması ve mekansal planlamada yeni teknolojik modellerin kullanılması da planın hedefleri arasında yer alıyor.

2027 yılında ise büyükşehir belediyelerinin ardından 187 ilçe belediyesinin sisteme dahil edilmesi ve toplam 268 belediyede Coğrafi Bilgi Sistemi tabanlı gelişim planlarının hazırlanması planlanıyor.

2028’DE EN AZ 50 UYGULAMA SAHADA OLACAK

Akıllı şehir dönüşümünde önemli aşamalardan birinin 2028 yılında gerçekleştirilmesi hedefleniyor. Buna göre, 2028’e kadar en az 50 akıllı şehir uygulamasının doğrudan sahada uygulanmaya başlanması planlanıyor.

Yapay zeka, büyük veri, nesnelerin interneti ve dijital ikiz gibi teknolojiler, yeni dönemin temel araçları arasında yer alacak. Kentlerin ihtiyaçlarına göre belirlenen teknolojik çözümlerle trafik, çevre, enerji, atık yönetimi ve belediye hizmetlerinin daha etkin yürütülmesi amaçlanıyor.

2029’DA DİJİTAL ŞEHİR MERKEZLERİ KURULACAK

Planın bir diğer önemli ayağını Dijital Şehir Yönetim Merkezleri oluşturacak. 2029 yılına kadar 81 ilin tamamında kurulması hedeflenen merkezlerde trafik, çevre temizliği ve kent hizmetleri gibi farklı alanların tek noktadan takip edilmesi planlanıyor.

Bu merkezlerin koordinasyonu ise Bakanlık bünyesinde oluşturulacak Ulusal Akıllı Şehir Merkezi tarafından sağlanacak.

2030’DA YÜZDE 80 YERLİLİK HEDEFİ

Akıllı şehir teknolojilerinde yerli üretimin artırılması da eylem planının hedefleri arasında bulunuyor. 2030 yılı itibarıyla akıllı şehir teknolojilerinde en az yüzde 80 yerlilik oranına ulaşılması hedefleniyor.

Aynı dönemde sektörde faaliyet gösterecek 500 girişimci şirketin desteklenmesi ve akıllı şehir çalışmalarının hukuki altyapısını oluşturacak Akıllı Şehir Kanunu’nun yürürlüğe girmesi planlanıyor.

AFETLERE KARŞI ERKEN UYARI SİSTEMLERİ GÜÇLENDİRİLECEK

Yeni stratejide afet yönetimi de önemli başlıklardan biri olarak öne çıkıyor. Erken uyarı ve kriz anı yönetim mekanizmalarının geliştirilmesiyle kentlerin afetlere karşı hazırlık seviyesinin artırılması hedefleniyor.

TOKİ, kentsel dönüşüm ve yeni konut projelerinde “Akıllı Bölgeler” yaklaşımının yaygınlaştırılması planlanırken, yeni yaşam alanlarında yeşil enerji kullanımı, su ve enerji kayıplarının sensörlerle anlık tespiti gibi uygulamalara yer verilmesi öngörülüyor.

TRAFİK VE ATIK YÖNETİMİNDE TEKNOLOJİ KULLANILACAK

Akıllı şehir uygulamaları günlük yaşamın birçok alanına doğrudan yansıyacak. Gerçek zamanlı trafik yönetim sistemleriyle ulaşımda yaşanan zaman kayıplarının azaltılması hedeflenirken, atık toplama araçlarının konteynerlerin doluluk oranına göre otomatik rota oluşturması planlanıyor.

Akıllı sokak aydınlatmalarıyla enerji tüketiminin azaltılması, vatandaşların ise mobil uygulamalar üzerinden mahallelerindeki sorunları ilgili belediye birimlerine doğrudan iletebilmesi amaçlanıyor.

ŞEHİRLERİN İHTİYAÇLARI AYRI AYRI ÖLÇÜLECEK

Plan kapsamında geliştirilen Akıllı Şehir Olgunluk Değerlendirme Modeli ile kentlerin teknolojik ihtiyaçlarının ayrı ayrı belirlenmesi hedefleniyor.

Akıllı şehir hizmetlerinin yaşlılar, engelliler ve dijital hizmetlere erişimde dezavantaj yaşayan grupları da kapsayacak şekilde planlanması öngörülüyor.

Bakanlık ayrıca yerel yönetimlere rehberlik edilmesi amacıyla 50 akıllı şehir uygulamasına ilişkin fizibilite raporları ile 15 bin sayfalık eğitim dokümanından oluşan bir kaynak havuzu oluşturdu.

Plan kapsamında geliştirilecek yerli teknolojilerin Türk Devletleri Teşkilatı ve yakın coğrafyadaki ülkelere de ihraç edilmesi hedefleniyor.