Emeklilik sisteminde yeni dönem sinyali: Çalıştıkça maaş artabilir

TİGRİS HABER - Programda, kişilerin daha uzun süre istihdamda kalmasını teşvik edecek ve sosyal güvenlik sisteminin mali sürdürülebilirliğini güçlendirecek adımların atılması hedefleniyor.

Türkiye gazetesi yazarı İsa Karakaş, OVP'deki hedefleri değerlendirerek emeklilik sisteminde yapılabilecek olası değişikliklere ilişkin dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu.

Karakaş, mevcut sistemde özellikle asgari ücret ve buna yakın ücretlerden SGK'ya bildirilen çalışanların, bazı durumlarda çalışmaya devam ettikçe emekli aylıklarının artmak yerine düşebildiğini belirtti. Bu durumun, emeklilik hakkı için yaş dışındaki şartları tamamlayan bazı sigortalıları çalışmayı bırakmaya veya kayıt dışı çalışmaya yöneltebildiğini ifade etti.

ÇALIŞANLARIN EMEKLİLİK MAAŞI ENDİŞESİ

Emekli aylığının hesaplanmasında ortalama aylık kazanç ile aylık bağlama oranının (ABO) önemli olduğunu belirten Karakaş, özellikle 2008 sonrası dönemde düşük ücret üzerinden bildirilen çalışmaların emekli aylığına etkisinin tartışma konusu olduğunu aktardı.

Karakaş'a göre mevcut sistemdeki bu durum, çalışanların emeklilik yaşını beklerken sistemde kalma isteğini de azaltabiliyor. Çalışanların uzun süre istihdamda kalmasını sağlayacak yeni bir modelin hayata geçirilmesi halinde hem sigortalıların hem de Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) kazanabileceği değerlendiriliyor.

"ÇALIŞTIKÇA EMEKLİ AYLIĞI ARTABİLİR"

Yeni düzenleme kapsamında özellikle SSK ve Bağ-Kur sigortalılarının daha uzun süre çalışmasını teşvik edecek bir sistem üzerinde durulabileceği belirtildi.

Karakaş, olası modeller arasında 25 yıldan fazla çalışılan her yıl için aylık bağlama oranında ilave artış yapılmasının bulunabileceğini ifade etti. Böyle bir uygulamanın hayata geçirilmesi durumunda, çalışanların daha uzun süre sistem içerisinde kalmasının ve bunun karşılığında daha yüksek emekli aylığı elde etmesinin mümkün olabileceği değerlendiriliyor.

Böylece çalışanların "Çalışmaya devam edersem emekli maaşım azalır mı?" endişesinin de ortadan kaldırılması hedeflenebilir.

EMEKLİLİKTE İKİ FARKLI TABAN MAAŞ GÜNDEME GELEBİLİR

Karakaş ayrıca ilerleyen dönemde kısmi emeklilik ile normal emeklilik için farklı emeklilik taban maaşlarının uygulanabileceği ihtimaline dikkat çekti.

Mevcut emeklilik hesaplamalarında sigortalının işe giriş tarihi ve farklı dönemlerde yapılan yasal değişiklikler önemli rol oynuyor. Hesaplamalarda üç ayrı dönemin dikkate alındığını belirten Karakaş, bu dönemler arasında aylık bağlama oranı ve ekonomik büyümenin hesaba katılması açısından önemli farklılıklar bulunduğunu kaydetti.

SGK'NIN PRİM GELİRLERİ ARTABİLİR

Önerilen düzenlemelerin temel hedeflerinden birinin aktif çalışanlar ile emekliler arasındaki dengenin iyileştirilmesi olduğu ifade edildi.

Çalışanların daha yüksek emekli aylığı elde etmek amacıyla sistemde daha uzun süre kalmasının yanı sıra kayıt dışı istihdamla mücadelenin güçlendirilmesi halinde SGK'nın prim gelirlerinin de artabileceği değerlendiriliyor.

OVP kapsamında atılacak adımların önümüzdeki dönemde emeklilik sisteminde önemli değişikliklere yol açıp açmayacağı ise yapılacak yasal düzenlemelerle netleşecek.