Pcos kadınlarda sık görülen endokrin bir bozukluktur.Hastaların yumurtalıklarında kistler bulunur ve yumurtlama fonksiyonları bozulur,yumurtalıklarda kistlerin bulunması erkeklik hormonu olan androjenin vücutta fazla salgılanmasına neden olur bu durumda da kişide adet düzensizlikleri,aşırı tüylenme(hurşitizm),doğurganlık azalması  gibi problemler meydana gelir.PCOS'da yüksek androjen salınımına bağlı olarak insülin hormonu etkisizleşmeye başlar ve ortaya insülin direnci oluşum riski çıkar.Bu hastalarda tip2 diyabet,metabolik sendrom,dislipidemi,hipertansiyon,abdominal obezite gibi hastalıkların  gelişme riski de artar.Polikistik over tanısı konurken;vücutta androjen fazlalığı,yumurtlama azlığı,regl düzensizliği ve yumurtalıklarda kist oluşumuna bakılır.

Polikistikover sendromun belirtileri

- Adet düzensizlikleri

-Kilo artışı

-Vücutta (özellikle yüz bölgesinde) aşırı tüylenme

-Ciltte kuruluk ve sivilcelenme

-Saç dökülmesi

- Seste kalınlaşma

-Hormon dengesizlikleri

- Artmış kan şekeri seviyesi

Beslenme Tedavisi

-PCOS’ta ilaç tedavisinin yanı sıra beslenme tedavisinin yapılması büyük önem taşır. Bireyde  beslenme tedavisi ile vücut ağırlık kaybı ve kan glukozunun dengelenmesi,insülin direncinin azaltılması, dolayısıyla androjen düzeylerinin düzenlenmesi temel amaçtır.

-PCOS'ta kan glukoz seviyelerinin dengelenmesi için öğün atlanmamalı,ara öğün yapılmalı ve kahvaltıya önem verilmelidir.

-PCOS'lu hastaların bir kısmı genellikle yağ dokusu fazla yani obez bireylerdir.Bu yüzden obez kişilerin normal vücut ağırlığına gelmesi tedavide önem taşır.Vücut ağırlığında %5-10 ağırlık kaybı bile yumurtlamanın geri dönmesini ve belirtilerin azalmasını sağlar.

-Kan şekeri kontrolünü sağlayan, lif içeriği yüksek, glisemik indeksi düşük olan sebze ve meyveler her gün, kurubaklagiller haftada en az iki gün ve tam tahıllar her öğünde tüketilmelidir.

- Şeker ve nişasta içeriği yüksek kek,kurabiye,börek gibi hamur işlerinden ve gofret,bisküvi gibi abur cuburlardan kan şekerini hızla yükselttiği için uzak durulmalıdır.

- Ara öğünlerde yulaf, süt, yoğurt, taze meyve ve kuru yemişlerle hazırlanmış sağlıklı alternatif tatlılar küçük porsiyonlarda tercih edilmelidir.

- Etli yemeklere ayrıca yağ eklenmemeli, yemeklerde katı yağ yerine sıvı yağ ( zeytinyağı ya da ayçiçek yağı) kullanılmalı ve mümkün olduğunca yağ miktarı azaltılmalıdır.

-Yemekler pişirilirken kızartma ve kavurma yerine ızgara, haşlama veya fırında pişirme yöntemleri tercih edilmelidir.

-Sakatatlar( karaciğer, beyin, böbrek vb.), doymuş yağ ve kolesterol içerikleri yüksek olduğu için tüketilmemelidir.

-Sosis, salam, pastırma, sucuk gibi et ürünleri tü¬ketilmemelidir.

-Kuyruk yağı, iç yağı, tereyağı ve katı yağlar kulla¬nılmamalıdır.

-Yemeklere katılan tuz miktarı günlük 5 gramı ( 1 tatlı kaşığını ) geçmemelidir.

-Su tüketimi günlük 2-2.5 litrenin altına düşmemelidir.

-PCOS'da en önemli basamaklardan biri de  fiziksel aktivitedir her gün en az 30 dakika hareket sağlanmalıdır.

Diyetisyen Şevval Akengin