İmparatorluklar mezarlığına, Büyük Britanya imparatorluğunun gömülmesinin üzerinden daha bir asır geçmemişken, tarihten ders almamış, zamanın güçlü emperyal devleti Sovyetler Birliği(SSCB), Orta Asya’nın bu yoksul ülkesini işgal hevesine kapılarak, 1979 yılında Afganistan’a girdi.

Tarihin farklı dönemlerinde; başta Makedon, Moğol ve Büyük Britanya İmparatorlukları olmak üzere, birçok işgalciye mezar olan Afganistan topraklarının, İmparatorluklar mezarlığı olarak anılmasının tesadüfi olmadığını, yazımızda yer alan, yirminci ve yirmi birinci yüzyıllardaki örnekler de göstermiştir.

Şubat 1979’da İran’daki rejim değişikliğinden sonra, Sovyetler Birliği’nin Aralık 1979’da Afganistan’ı işgali, başta ABD olmak üzere batılı emperyal devletlerin, Orta Asya ve uzak doğudaki menfaatlerini riske sokmaktaydı.

Sovyetleri Afganistan topraklarında çıkarmak için, Suudi Arabistan’ın parasal, ABD ve İngiltere’nin eğitim desteğiyle, Pakistan topraklarının Afganistan sınırında El Kaide adlı örgüt kurularak, Afganistan topraklarında işgalci ülkeye karşı vekâlet savaşı başlatıldı.

On yıllık işgalde, kendisine karşı El Kaide vasıtasıyla verilen vekâlet savaşından sonra, 1989 yılında Sovyetler Birliği Afganistan’ı terk ettiğinde, Afganistan’daki imparatorluklar mezarlığı koleksiyonunda, Sovyet imparatorluğunun mezarı da yerini almıştı. Fatiha’sının okunmasının üzerinden iki yıl geçmişken, Sovyetler Birliği dağılarak, on sekiz ülkeye bölünüp tarihin tozlu sayfalarında yerini aldı.

Sovyetlerin çekilmesinden sonra, iç çatışmalar dolayısıyla, bir türlü istikrar bulamayan Afganistan, 2001 yılında bu kez ABD tarafından işgal edildiğinde, Afganistan’da El Kaide’ye ilave olarak Taliban örgütü de kurulmuştu.

ABD, Suudi Arabistan ve Pakistan’ın, Sovyet İşgaline karşı kurup, eğiterek ve hatta uçaksavar füzeleri dâhil silahlarla donattığı, El Kaide ve Taliban gibi örgütler, bu kez ABD işgaline karşı silahlı mücadele vererek, ABD’nin 2021’de kaçarcasına Afganistan’ı terk etmesini sağladı. Ülkesinde iktidara gelirken, Afganistan’daki İmparatorluklar mezarlığına, kendisini doğuran ABD’yi de gömen Taliban, aynı zamanda Matrifaji özelliğini de göstermiş oldu.

Matrifaji, kendisini doğuran annesini yiyen bir kısım böcek, örümcek, akrep, solucan ve kırkayaklar için kullanılan, yamyamlık anlamlı, biyolojik bir deyimdir.

Kendisini doğuran ABD’yi Afganistan’dan kaçıran Matrifaji Taliban, şimdilerde, Pakistan’la çatışma halinde olan Hindistan Vb. ülkelerin de desteğiyle, Afganistan-Pakistan çatışmasına sebep yaratmaktadır!

Afganistan’daki Taliban yönetiminin desteklediği ve özellikle ABD işgali dolayısıyla Pakistan’a kaçan dört milyona yakın Afganlının aktif üyesi olduğu, Pakistan Talibanı (TTP)’nın, Pakistan’ın sınır karakollarına saldırılar düzenlemesiyle, geçen hafta, Pakistan Afganistan’a açık savaş ilan etti! Matrifaji Taliban’ın ABD’den sonra, kendisini doğuran diğer bir ülke olan Pakistan’ı da zamanla kemirmesi sürpriz olmayacaktır.

Pakistan’ın Matrifaji örgütler nedeniyle yaşadığı sorunların benzerini, Türkiye’nin de yaşama ihtimali var mıdır?

Afganistan’da Sovyetlere karşı El Kaide, ABD’ye karşı El Kaide ve Taliban ile uygulanan şablonun aynısı, Suriye’de de Esad yönetimine karşı uygulanmıştır!

Suriye’de uygulanan şablonda da, yönetime karşı örgütleri kuran ABD, parasal desteği veren yine Arap ülkeleri olup, El Kaide’nin yerini İŞİD, Pakistan’ın yerini Türkiye, Taliban’ın yerini, Taliban’la aynı siyasi ve hayat anlayışına sahip HTŞ (Hey’etu Tahriri’ş-Şam) almıştır!

Suriye’de yönetime karşı çatışmaların başladığı 2011 yılından, Esad’ın ülkesinden kaçtığı Aralık 2024’e kadar, Ülkeyi kasıp kavuran başta İŞİD olmak üzere, selefi örgütlerin yarattığı kaos ortamından dolayı, milyonlarca Suriyeli ülkelerini terk ederken, bunların beş milyona yakını da Türkiye’ye sığınmıştır.

Bu değerlendirmeler ışığında, şu iki soruya verilecek cevap, Türkiye için hayati önemdedir!

- Türkiye’de geçmişte yarattığı sansasyonel terör eylemleriyle bilinen ve on bine yakın militanının yaklaşık beş bininin Orta Asya kökenli olduğu tahmin edilen, İŞİD’in Horasan yapılanmasının Suriye’den Türkiye’ye kaçanlardan beslenip, geçmişte olduğu gibi, gelecekte de yaratacağı terör eylemleri ile Türkiye için sorun olabileceği bilinmekte midir?

Esad’ın ülkesinden kaçmasından önce, Suriye’nin kuzeyinde, yönetime karşı desteklenen ve bu gün Suriye yönetiminde olan, Matrifaji olabilecek selefi örgütler.

- Afganistan’da Taliban ve türevi örgütlerin, sponsorları olan ABD ve Pakistan’a yaptığı gibi; Suriye’de iktidara gelen, başta HTŞ olmak üzere, yukarıda yer alan selefi örgütlerin de, bir kısım ülkelerin desteğiyle, Matrifaji davranışlar sergileyip, Türkiye ile komşuları arasında çatışma ile Türkiye’de kaos ortamı yaratma ihtimali var mıdır?

Bu iki soruya, Afganistan-Pakistan coğrafyasında yaşanan örneklere bakıldığında, ‘Evet’ denme ihtimali yüksektir!

Bilinmeyen asıl husus, Türkiye’nin Suriye’de besleyip büyüttüğü selefi örgütlerin, sergileyebileceği Matrifaji davranışlara ne kadar hazır olduğudur!